Gordijnen wassen: wat het label zegt en hoe je krimp voorkomt

Gordijnen zijn een van de textielstukken die we het minst vaak wassen, terwijl ze stof, vetdeeltjes van koken en rookgeur flink opnemen. Vaak worden ze pas gewassen als er echt iets zichtbaar is, en dan gaat het mis: de stof krimpt, de voering laat los of de kleur verschiet. Met een paar stappen en een goede blik op het wasetiket voorkom je het meeste daarvan. Dit artikel laat zien hoe je dat aanpakt.

Welke gordijnen kun je zelf wassen?

Niet elk gordijn is geschikt voor de wasmachine. Dunne gordijnen van polyester of katoen met een eenvoudige structuur gaan vaak prima. Zwaardere stoffen, fluweel (velours), zijde, linnen met een ruwe structuur en gordijnen met een dikke voering of verduisterende laag vragen meer zorg. Ook gordijnen met geborduurde details, applicaties of een ingenaaide ballastkoord in de zoom zijn lastiger. Bij die stukken is de kans groter dat je ze beter laat reinigen door een professional.

Begin dus altijd met de vraag wat voor stof je hebt. Staat er geen label meer in het gordijn, dan kun je de stof het beste eerst op een onopvallende plek testen, bijvoorbeeld op de binnenzijde van de zoom, met een vochtige doek en een beetje wasmiddel. Verkleurt of verandert de stof daarbij, dan blijf je daar beter af.

Het wasetiket lezen

Het etiket onderin de zoom of op de zijkant geeft de belangrijkste aanwijzingen. De symbolen zijn internationaal en vrij logisch als je ze eenmaal kent:

• Wasbak met getal: de maximale temperatuur. Een streep eronder betekent een schonere, mildere cyclus; twee strepen staan voor nog zachter wassen.
• Wasbak met hand: alleen met de hand wassen, liefst in koud of lauw water.
• Wasbak doorgestreept: niet wassen in water. Dan is stomen of professioneel reinigen de enige optie.
• Driehoek met kruis: niet bleken. Gebruik dan geen chloor of bleekmiddel met zuurstof.
• Vierkant met cirkel: drogen in de trommel, en het symbool geeft aan op welke warmte.
• Vierkant met verticale lijn of streepjes: hang te drogen of leg plat, en de streepjes geven aan hoe je dat doet.
• Strijkijzer met stippen: de maximale stand van het strijkijzer. Eén stip is laag, drie stippen is hoog.

Een gordijn zonder label is niet per se onwasbaar, maar het betekent wel dat je voorzichtiger moet werken. Ga dan uit van koud of lauw water, een fijnwasprogramma en zo weinig mogelijk centrifugeren.

Voorbereiding: stof eruit en haken los

Voordat de gordijnen in de machine gaan, doe je een paar eenvoudige dingen die veel uitmaken:

• Haak de ringen en clips los en leg ze apart. Metalen onderdelen kunnen de trommel en andere stukken beschadigen.
• Stofzuig of klop de stof buiten goed uit. Zo voorkom je dat het stof in de wasmachine terechtkomt en grijze aanslag geeft.
• Controleer de zomen op gewichtjes of ballastkoord. Verwijder die als het kan, of laat het gordijn professioneel reinigen als je het niet zeker weet.
• Sluit ritsen en knopen en draai het gordijn binnenstebuiten als het een afwerking of voering heeft die kan rafelen.
• Doe het in een waszak of een waszak van fijn net als je het gordijn in een wasmachine met andere was doet. Zo voorkom je dat het verstrikt raakt of schuurt.

Het wasprogramma kiezen

Kies een fijnwas- of wolprogramma als je machine dat heeft, en stel de temperatuur in op wat het etiket toelaat. Kies liever een lagere temperatuur dan een hogere, want warmte is de belangrijkste oorzaak van krimp. Bij twijfel is koud water of 30 graden een veilige keuze.

Gebruik een mild vloeibaar wasmiddel zonder bleek. Poeder kan bij lichte stoffen soms witte resten achterlaten, zeker in koud water. Wasverzachter is bij sommige stoffen minder gewenst omdat het de vezels kan verzwakken of de stof minder goed laat hangen. Lees ook daarvoor het etiket.

Centrifugeer op een lage toer. Hoe harder je centrifugeert, hoe sterker de plooien en vouwen in de stof worden. Voor zware of brede gordijnen is een lagere toer ook beter voor de machine en de ophanging.

Drogen en ophangen zonder krimp en kreukels

Dit is het moment waarop veel gordijnen hun vorm verliezen. De beste aanpak is om ze nat op te hangen. Haal ze direct na het wassen uit de trommel, schud ze kort uit en hang ze terug aan de rail of over een ruime droogrek. Het gewicht van het nat geworden gordijn trekt de plooien mooi recht. Gebruik knijpers liever niet op de bovenkant, omdat daar zichtbare afdrukken kunnen ontstaan.

Vermijd de droogtrommel, tenzij het etiket dat uitdrukkelijk toestaat en je het op een lage stand doet. Hitte is bij gordijnen de grootste bron van krimp. Laat ze daarnaast niet in direct zonlicht drogen, want dat kan kleuren laten vervagen.

Strijken is vaak niet nodig als je ze nat ophangt. Heb je toch rimpels, gebruik dan de stoomfunctie van je strijkijzer op een lage stand en houd het ijzer op enige afstand van de stof. Strijk nooit direct op een gordijn met een synthetische of velours-achtige stof, tenzij het etiket dat toestaat.

Eerlijke kanttekeningen

Ook met de juiste aanpak blijft er een risico. Vooral bij gordijnen die al ouder zijn, kan de stof na het eerste wassen net iets anders aanvoelen of een fractie krimpen. Dat is vaak niet te voorkomen. Vooraf testen op een klein stukje helpt, maar geeft geen volledige zekerheid. Bij dure of unieke stoffen is het verstandig om eerst een professionele reiniging te overwegen.

Let ook op de voering. Die bestaat vaak uit een ander materiaal dan de stof en krimpt soms anders. Als de voering los raakt of ophoopt, lijkt het gordijn scheef te hangen. Wassen en drogen met de voering samen is meestal de beste keuze, tenzij het label het uitdrukkelijk anders vermeldt.

Vlekken verwijder je het best zo snel mogelijk en lokaal. Dep ze met een vochtige doek en een beetje mild wasmiddel, in plaats van te wrijven. Wrijven zorgt vaak voor een blijvende glans of een vlek in de vezels.

Wanneer uitbesteden verstandiger is

Grote, zware gordijnen, stoffen met velours of zijde, gordijnen met een complexe voering en gordijnen die je niet meer kunt demonteren, zijn vaak beter af bij een professionele reiniging. Een specialist kan de stof stomen of op een gecontroleerde manier wassen, en hangt het gordijn daarna weer op de juiste lengte. Ook als je gordijnen al jaren niet zijn gewassen en er veel vet of nicotine op zit, kan een professionele beurt het resultaat merkbaar verbeteren.

De kosten hangen af van het aantal meters, de stof, de hoeveelheid vervuiling en of de gordijnen ter plekke worden gereinigd of worden opgehaald. Vraag daarom bij meerdere aanbieders om een offerte op basis van jouw situatie.

Wil je gordijnen liever uitbesteden? Via schoonmakernodig.nl vind je gratis een lokale schoonmaker die contact met je opneemt en samen met jou bekijkt wat past bij je stof, je woning en je planning. Je betaalt niets voor het zoeken en je bent niet verplicht om een opdracht te accepteren.